Rehberlik ve Psikolojik Danışma Konu Anlatım Videoları

Benlik (öz) kavramının meslek seçimindeki önemi üzerinde durmuştur. Super’a göre meslek seçimi, belli bir gelişim süreci içinde bireyle çevrenin etkileşimi sonucu oluşan benlik kavramının bir mesleğe yansıması durumudur ve mesleki gelişim devamlı bir süreç, meslek seçimi ise bir sentez yapma işi olarak görülmektedir. Kişisel özelliklerle, gelişim aşamaları ve mesleki gelişim arasında ilişki kuran ilk araştırmacıdır. Mesleki benlik, özdeşleşme gibi süreçlerle oluşmaya başlar. Dönemleri:

  • Büyüme evresi (0 – 14 yaş): Çocuğun mesleki benlik kavramı çevresindekilerle etkileşimle gelişir yani mesleki benlik özdeşleşme gibi süreçlerle oluşmaya başlar. Üç alt boyutu vardır:

Hayal basamağı (4 – 10 yaş),

İlgi basamağı (11 – 12 yaş),

Yetenek basamağı (12 – 14 yaş).

  • Araştırma evresi (14 – 24 yaş): Bireyin kendisini, mesleki roller ve iş dünyasını keşfettiği aşamadır:

 

Deneme basamağı (14 – 17 yaş): Gerçekçi olmayan fantezi seçimlerin yapıldığı ve sık sık değiştirildiği, bir bakıma geçici denemeler basamağıdır.

Geçiş basamağı (17 – 21 yaş): Belirli bir meslek alanına hazırlayan bir eğitime başlayan genç, bu durumu daha gerçekçi olarak değerlendirmeye başlar. Artık benlik kavramını uygulamaya koyma çabasındadır.

Sınama ve izleme basamağı (21 – 24 yaş): Bu basamakta okulu bitirip, kazandığı yeterlilikleri sınamak üzere bir mesleğe adım atılır. Benlik kavramı ile işin gerektirdiği roller arasında bir uyum sağlamaya ve durumu izleyip değerlendirmeye çalışır.

  • Yerleşme evresi ( 25 – 44 yaş): Birey güvenli bir mesleki benlik oluşturmaya çalışır, bu sırada bazı kriz dönemleri geçirebilir. Mesleki kararlılığın artması iş yaşamında ilerlemeye olanak sağlar. Denemeler azalır ve işe bağlanma artar. İki alt basamağı:

Sınama basamağı (25 – 30 yaş):

Sağlamlaştırma basamağı (31 – 44 yaş).

  • Koruma evresi (45 – 64 yaş): Birey, var olan mesleki benlik kavramını koruyarak bulunduğu konumun en iyisini gerçekleştirmeye çalışır. Bu aşamada genel olarak bireyin umutlarını gerçekleştirmesi ve doyuma ulaşması mümkündür.
  • Çöküş evresi (65 yaş ve üstü): Birey geçmiş deneyimlerini aktarma yolunu seçer. İki alt basamağı:

Yavaşlama basamağı (65 – 70 yaş),

Emeklilik basamağı (70 yaş ve sonrası).

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here