Program geliştirme çalışmaları, hedeflerin belirlenmesi ile başlar ve tüm süreç hedeflere dayalı olarak gerçekleşir. Hedefler ise ihtiyaçlara göre belirlenmelidir ve bu süreçte kimlerin görev alacağı önceden belirlenmelidir. Bu çalışmalar Talim ve Terbiye Kurulu tarafından oluşturulan üç grup tarafından gerçekleştirilir.

Program geliştirme süreci ve aşamaları ile ilgili videoya ulaşmak için tıklayınız…

  1. Program Geliştirme Çalışma Gruplarının Oluşturulması
    1. Program Karar ve Koordinasyon Grubu: Hangi alanlarda program geliştirme çalışmaları yapılacağına karar vermek, ülkenin eğitim felsefesinin bu programlara yansıtılmasını sağlamak, hazırlanan programları kabul etmek veya değiştirilmesine karar vermek ve tüm program geliştirme çalışmalarını koordine etmektir. Bu grup MEB temsilcilerinden (Talim ve Terbiye Kurulu ile ilgili Genel Müdürlük Temsilcileri), öğretmen örgütlerinin temsilcilerinden, konu alanı uzmanları ve temsilcileri, kamu kurum ve temsilcisi, işçi – işveren temsilcisi, meslek odaları temsilcisi, veli temsilcilerinden ve öğrenci temsilcisinden oluşur.
    1. Program Çalışma Grubu: Programın hazırlanması, uygulanması, değerlendirilmesi, geliştirilmesi aşamalarında sürekli olarak görev yapacak gruptur. Eğitimde program geliştirme uzmanı, ölçme ve değerlendirme uzmanı, ilgili konu alanı uzmanı, konu alanı öğretmenleri (uygulayıcılar) bu grubu oluşturur.
    1. Program Danışma Grubu: Program çalışma grubunun programın her aşamasında ihtiyaca göre danışabileceği bir eğitim uzmanları grubudur. Eğitim felsefecisi, psikologu, sosyologu, ekonomisti, denetçisi, teknologu, okul yöneticisi ve iletişim uzmanından oluşur.
  2. Program Geliştirme Sürecinin (Zaman) Planlanması

Çalışmalara başlamadan önce, bu çalışmaların ne kadar süreceği, hangi işlemlerin yapılacağı önceden planlanmalıdır. Bu çalışma dört şekilde yapılabilir:

  • PERT-İşlem Ağı (Planning Evaluation Research Technique): Program geliştirme sürecinde yapılacak işler bir ağ örüntüsüne bağlanır, işlemler sırasına uygun şekilde gerçekleştirilir. Her işleme bir numara verilir. Örneğin literatür tarama 1 numaralı işlemdir. Daha sonraki işlemler sırasıyla 2, 3 ve 4 gibi numaralar alır. Temel işlemler bir hat üzerinde ilerlerken diğer işlemler dallara ayrılarak gösterilir.
  • İşlem – Zaman Çizelgesi: Yatay ve dikey boyutu olan bir tablo hazırlanır. Aylar ve haftalar düzeyinde hangi işlerin hangi sırayla yapılacağı işaretlenerek belirlenir.
  • Akış Şeması (Flow Chart): Çalışmaların başlangıçtan bitime kadar bir şema üzerinde gösterilmesidir. Örneğin Taba – Tyler modeli bir akış şemasıdır.
  • Belirtke Tablosu (hedef – içerik çizelgesi): Bir satırda hedeflerin, hedeflerle içeriğin ve gerekli sürenin sıralandığı, sütunda ise hedeflerle ilgili davranışların sıralandığı bir tablodur. Kapsam geçerliliğinin sağlanmasına yardım eder.

Program Geliştirme Süreci

  1. Programı planlama
    1. Program geliştirme kurullarının oluşturulması
      1. Karar ve Koordinasyon Grubu
      1. Çalışma Grubu
      1. Danışma Grubu
    1. Çalışma (zaman) planının yapılması
    1. İhtiyaç analizi yapılır
  2. Programı tasarlama
    1. Hedeflerin belirlenmesi ve kesinleştirilmesi
    1. İçerik seçimi ve düzenlemesi
    1. Belirte tablosunun hazırlanması
    1. Öğrenme yaşantılarının seçimi
    1. Ölçme ve değerlendirme araç ve yollarının belirlenmesi
  3. Programı deneme
    1. Pilot okulların seçimi
    1. Pilot uygulama
  4. Programı değerlendirme
    1. Deneme basamağında elde edilen veriler doğrultusunda programın etkililiği hakkında karar verme
  5. Programı düzeltme
    1. Değerlendirme aşamasında belirlenmiş eksiklik ve aksaklıkları giderme ve programa süreklilik sağlama
  6. Programı ulusal düzeyde uygulama
    1. Geliştirilen program ülke düzeyinde uygulamaya geçirilir.
  7. Programa süreklilik kazandırılması