Ainsworth & Bowlby – Etholojik Bağlanma Kuramı Videosu

Gelişim Psikolojisi KPSS’de Çıkmış Soruların Çözüm Videoları

         Bağlanma, bebek ile ona bakan kişi arasında gerçekleşen güçlü, duygusal bir ilişkidir. Bu duygu sadece bir yiyecek kaynağına ulaşma temelli değildir. Bebekler anne (baba) ile olan mesafelerini hep kontrol etme ve ayarlama çabasındadırlar. Bebeğin anne – baba ile ilişkileri, onları bebeğin yanına çeken bir dizi doğuştan belirtilerle başlar, zamanla gerçek sevgi bağı oluşur. Duyuşsal, bilişsel, devinimsel yetenekler de bu bağı destekler. Bağlanma 5 evrede incelenir:

  1. Çocuk, bebeklik döneminde birçok kişiyle iletişimde bulunur.
  2. Bebekliğin ikinci evresinde bağlanma duygusu ortaya çıkar ve bebek bir ya da daha çok kişiile iletişim kurmak ister.
  3. Bebek, tek kişiye yakınlık gösterme eğilimindedir. Bu da bağlanmanın göstergesidir. Bu dönemde korku ve kaygılar görülmeye başlanır. 5 – 7 aylarda başlayan bu duygular 12 – 16 aylara doğru artar, sonra azalır.
  4. Çocuk ile ilgilenen kişi arasında amacı belirlenmiş bir yakınlık oluşmuştur. Anne, çocuk için yardım kaynağıdır ve çocuk anne gelene kadar yalnız kalıp beklemeye hazır hale gelir.
  5. Okul çağı ve ilerideki çocuklarda, ilişkilerin daha çok sevgi, güven, beğeni gibi soyut dönemlere dayandığı, bağlanmanın azaldığı evredir.

Bağlanma türü, çocuğun anne – baba ayrılırken verdiği tepkiden ziyade, onlar geri döndüğünde verdiği tepkiye bakılarak karar verilir.

  1. Güvenli Bağlanma: Bebeğin bağlandığı bireye güveninin esas olduğu, sağlıklı duygusal bağlanma. Bu tür bağlanmada güven esas olduğu için birey bağlandığı kişi ile zaman zaman ayrı kalabilmekte çünkü onun zamanı geldiğinde tekrar geri döneceğini bilmektedir. Bu bağlanmada, anne odadan ayrılınca rahatsızlık duyan çocuklar anne geldiğinde onunla etkileşim kurmaya çalışırlar. Güvenli bağlanan bebekler anneyi daima bir yabancıya tercih ederler.
    1. Güvensiz – Kaçınan Bağlanma: Bebekler oldukça bağımsız görünürler. Anneleri onları terk ettiğinde ya da ortamda olmadığında tepki göstermezler. Anneleri tekrar ortama girdiğinde de bir tepki göstermezler ve onunla gitme eğilimi de göstermezler. Bu çocuklar başkaları tarafından kolayca sakinleştirilirler. Anne ile etkileşim kurmaktan kaçınırlar ve anneyi bir yabancıya tercih etmezler.
    1. Güvensiz – Çelişkili Bağlanma: Bağlanılan kişi ortamdan ayrıldığında aşırı endişelenirler, yabancı ortamlarda da bağlandıkları kişiye sımsıkı sarılırlar.  Bağlandıkları kimse bulunulan mekandan ayrıldığında aşırı endişelenirler, döndüğünde ise çelişkili (korkulu bağlanma) tepkiler verirler, ya ona sarılırlar ya da onu iterler, onunla olmayı kabul etmezler (kaygılı bağlanma). Tekrar birleşme anında genellikle öfke tepkisi verirler.
    1. Düzensizleşme Dağınık: İlk üç gruptan herhangi birine uymayanlardır. Bu bebekler çoğunlukla afallamış durumdadırlar ve davranışlarına karmaşa ve endişe hakimdir.

Bağlanma sonrasında gelişim:

Güvenli bağlanan çocuklar problemle karşılaştıklarında coşku ve sabırla problemi çözmeye çalışırlar. Çevrelerindeki yetişkinlerden yardım isterler ve sosyal lider görünümlüdürler.

Güvensiz bağlanan çocuklar ise problemle karşılaştıklarında çoğunlukla hayal kırıklığı yaşar ve hemen pes ederler. Çevrelerindeki yetişkinlerden nadiren yardım isterler. İçe dönüktürler. Sosyal faaliyetlere katılma noktasında kararsızdırlar. Genellikle bu tip ilişkilerden uzak dururlar.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here